Türkiye’de “Terörsüz Türkiye” hedefiyle yürütülen yeni çözüm sürecinde önemli bir eşik daha aşıldı. Kamuoyunda “çerçeve yasa” olarak bilinen Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun’un 18 Ağustos 2026’da Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmesinin ardından, yasanın öngördüğü Takip ve Değerlendirme Kurulu bugün (24 Ağustos 2026) ilk toplantısını gerçekleştirdi.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde saat 15.00’te başlayan toplantı yaklaşık 3,5 saat sürdü. Toplantıya Adalet Bakanı Akın Gürlek, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) Başkanı İbrahim Kalın, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri Hakkı Susmaz ve Milli Güvenlik Kurulu (MGK) Genel Sekreteri Okay Memiş katıldı.
Kurulun temel gündemi, PKK/KCK ve bağlantılı oluşumların fesih ile silah bırakma sürecinin takibi, teyidi ve koordinasyonu ile yasa hükümlerinin uygulanmasının izlenmesi oldu. Toplantıda sürecin gidişatı değerlendirilirken, yol haritası çizildi ve alt kurulların oluşturulması üzerinde duruldu.
“3T Mekanizması” ve beklenen alt kurullar
Kurul, teyit, tespit ve taahhüt aşamalarından oluşan “3T Mekanizması”yla ilerleyecek. Bu kapsamda ilk alt kurulun “Silahsızlanma ve Siyasallaşma Alt Kurulu” olması bekleniyor. Bu alt kurulda PKK lideri Abdullah Öcalan’ın “taahhüt eden” statüsünde yer alması öngörülüyor. DEM Parti İmralı heyeti üyesi ve Van Milletvekili Pervin Buldan daha önce yaptığı açıklamada, Öcalan’ın bu isimli kurulda görev alarak gelişmeleri organize edeceğini belirtmişti. Hükümet kanadından ise henüz bu konuda ayrıntılı bir doğrulama ya da görev tanımı açıklanmadı.
Takip ve Değerlendirme Kurulu’nun çalışmaları ve alacağı kararlar, fesih ile silah tesliminin tespit ve teyidine ilişkin MGK kararının altyapısını oluşturacak. MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından yasa fiilen uygulamaya girecek; geri dönüşler, ertelemeler ve tahliyeler için başvurular başlayabilecek. Kurul bu aşamada da çalışmalarını sürdürecek, dönemsel değerlendirmeler yapacak ve gerektiğinde ilgili bakanlık, kurum ve kuruluş temsilcileri ile diğer kişileri toplantılara davet edebilecek.
Kurulda kimler yer alacak?
Takip Kurulu’nda ilgili bakanlık ve kurumlardan temsilcilerin bulunması bekleniyor. Öngörülen yapı şöyle şekilleniyor:
Adalet Bakanlığı’ndan hâkim veya savcı düzeyinde bir hukukçu
Dışişleri Bakanlığı’ndan büyükelçi düzeyinde bir diplomat
İçişleri Bakanlığı’ndan vali veya eşdeğer kıdemde bir temsilci
Milli Savunma Bakanlığı’ndan general veya albay düzeyinde bir kurmay
Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği’nden üst düzey bir yönetici
MİT’ten daire başkanlığı düzeyinde bir temsilci
MGK Genel Sekreterliği’nden üst düzey bir raportör
Alt kurulların ne zaman, nerede ve hangi sıklıkla toplanacağına dair henüz net bilgi paylaşılmadı.
Adli süreçler için ayrı mekanizma
Adli boyut için de ayrı bir yapı kurulacak. Adalet Bakanlığı yetkilileri ile uygulamada görev alacak hâkim ve savcıların katkı vereceği bu yapı, teslim olan örgüt mensuplarının dosyalarını hukuki statülerine göre sınıflandıracak. İnfazın ertelenmesine ilişkin kararları ise alt kurullar değil, infaz hâkimleri verecek.
Yasanın uygulamaya geçebilmesi için PKK/KCK ve bağlantılı oluşumların fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki silah ile mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi gerekiyor. Bu tespitin MGK kararıyla teyit edilip Resmî Gazete’de yayımlanması şartıyla 6 ay boyunca başvuru yapılabilecek.
Kimler yararlanabilecek, kimler yararlanamayacak?
Düzenleme; PKK’yı kurma veya yönetme, örgüt üyeliği, örgüte yardım, propaganda ve örgüt faaliyetleri kapsamında işlenen bazı suçları kapsıyor. 15 yıldan fazla hapis cezası gerektiren suçlarda 10 yıl, 15 yıl veya daha az ceza gerektirenlerde ise 5 yıl erteleme uygulanabilecek. Erteleme süresince soruşturmalar duracak, davalar askıya alınacak ve şartları karşılayan hükümlüler tahliye edilebilecek. Bu süre içinde yeniden “terör suçu” işlenmesi halinde erteleme kararı kaldırılacak. Yararlananlara 2 ila 3 yıl arasında siyaset yasağı da öngörülüyor.
Ancak örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçları ile 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlar kapsam dışı bırakıldı. Bu nedenle Abdullah Öcalan’ın söz konusu hükümlerden yararlanması mümkün olmayacak. Ayrıca kanun kapsamında görev yapan kamu görevlilerinin cezai sorumluluğunun olmayacağı da düzenlemede yer alıyor.
Sürecin kısa geçmişi
Yeni çözüm sürecinin ilk adımı, 1 Ekim 2024’te Meclis’in açıldığı gün MHP lideri Devlet Bahçeli’nin DEM Parti grubuna giderek vekillerle tokalaşmasıyla atılmıştı. Bahçeli, 22 Ekim 2024’te partisinin grup toplantısında Öcalan’ı Meclis’e çağırarak “terörün bittiğini haykırsın” demişti. Öcalan, 27 Şubat 2025’te sürece “Barış ve Demokratik Toplum” adını vererek örgüte kongre toplayıp kendini feshetme ve silah bırakma çağrısı yapmıştı. PKK, 11 Temmuz 2025’te sembolik bir silah bırakma töreni gerçekleştirmişti.
Ardından kurulan Millî Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu 5 Ağustos 2025’te çalışmalarına başlamış, Cumartesi Anneleri ve Barış Anneleri dahil en az 140 kişiyi dinlemişti. Yaklaşık bir yıllık komisyon mesaisinin ardından hazırlanan çerçeve yasa teklifi, 5 Ağustos 2026’da TBMM Başkanlığı’na sunulmuş, 8 Ağustos’ta Adalet Komisyonu’nda kabul edilmiş ve 10 Ağustos’ta Genel Kurul’da 592 milletvekilinden 467’sinin “evet” oyuyla rekor bir kabulle yasalaşmıştı.
Bugünkü ilk toplantıyla birlikte süreç, silah bırakmanın sahada takibi ve teyidi aşamasına geçti. Kurulun alacağı kararlar ve MGK’nın vereceği teyit kararı, uygulamaların resmi başlangıcını belirleyecek. Toplantı sonrası henüz resmi bir açıklama yapılmadı; gelişmeler yakından izleniyor.
